Oprop De Fryske Beweging: tekenje petysje foar Frysk boppe-oan op ferkearsbuorden

De Fryske Beweging hat in petysje lansearre om de Provinsje Fryslân derfan te oertsjûgjen dat it Frysk as earste taal op de nije twatalige ferkearsbuorden pleatst wurde moat. De organisaasje wol dêrmei tefoaren komme dat it Frysk – yn syn eigen provinsje – sichtber op it twadde plak bedarret.

Ofbylding fia de Fryske Beweging. Bewurke fan https://nl.wikipedia.org/wiki/Bestand:C2_borden_A28.JPG, beskikber ûnder de folgjende lisinsje.

Yn de hjoeddeiske plannen wol de provinsje it Nederlânsk boppe-oan sette. “In flinke flater,” seit bestjoerslid Pieter de Zwart. Al is dat neffens him net perfoarst it gefolch fan kweade wil. “It Frysk wurdt hjir net om ynhâldlike redenen op it twadde plak set, mar om’t de provinsje op basis fan in dizich advys fan in ferkearspsycholooch de ferkearde kant opstjoerd is.”

De Fryske Beweging wiist derop dat der gjin ferkearstechnysk argumint bestiet om it Nederlânsk foarrang te jaan. Yn oare twatalige regio’s yn Europa – lykas Wales, Skotlân en it Baskelân – stiet de minderheidstaal boppe-oan, sûnder dat der ek mar ien probleem foar de feiligens ûntstiet. De Zwart: “It is hielendal net in saak fan ferkearsfeiligens, mar fan status. Taalpsychologysk besjoen makket it nammentlik wol in grut ferskil: wat boppe-oan stiet, wurdt gefoelsmjittich as de wichtichste taal sjoen.”

Dêrom is it neffens De Fryske Beweging wichtich dat it Frysk yn Fryslân dúdlik te sjen is as de taal dy’t hjir echt thúsheart. “It Nederlânsk hat oeral yn Nederlân al it earste wurd. Lit ús yn Fryslân asjebleaft soargje dat ús eigen taal it plak krijt dat it fertsjinnet.”

De petysje ropt de Provinsje Fryslân op om it ûntwerp fan de twatalige buorden oan te passen en it Frysk as earste taal te brûken. De Fryske Beweging ropt alle Friezen en elkenien dy’t it Frysk in waarm hert tadraacht op om de petysje te ûndertekenjen. Dat kin fia: https://petities.nl/petitions/set-it-frysk-boppe-oan-op-twatalige-ferkearsbuorden-yn-fryslan?locale=nl

De Hûnekop krijt Fear yn ‘e broek: ‘Makket Frysk en Fryslân populêr by grut publyk’

Rockband De Hûnekop krijt De Fear yn ‘e Broek foar syn ynset foar de Fryske taal. Dat hat De Fryske Beweging bekend makke, dy’t de priis elk jier útrikt. Neffens de taalorganisaasje is De Hûnekop net mear fuort te tinken út it libben fan in soad Fryske jongerein.

De priis wurdt elk jier útrikt oan organisaasjes of persoanen dy’t har tige fertsjinstlik meitsje of makke hawwe foar it behâld en befoarderjen fan de Fryske taal en kultuer. De Hûnekop makket yn it Frysk ferskes lykas ‘Rûchhouwer’ en ‘Alderwetske Wâldpyk’ en makke in Fryske film ‘Stjer’. Mei de priis komt de band yn itselde rychje as rjochtbanktolk Fedde Dijkstra en Frysktalige berne-opfangorganisaasje SFBO.

Emiel Stoffers en Jeroen Seinstra namen de priis yn ûntfangst fan bewegingsfoarsitter Sjirk Eildert Bruinsma. Foto: De Fryske Beweging

Fryske kultuer foar grut publyk

Neffens bewegingsfoarsitter Sjirk Eildert Bruinsma is de band ‘yn 15 jier tiid ûnderdiel wurden fan de rykdom fan Fryslân’. “De Hûnekop is foar jongerein in reden om grutsk te wêzen op Fryslân,” seit Bruinsma. “De muzyk is net fuort te tinken út de keet op it Fryske plattelân en makket it Frysk en Fryslân populêr by it grutte publyk.” Emiel Stoffers, sjonger fan De Hûnekop, en Jeroen Seinstra, namen de priis yn ûntfangst.