Tag: Fryske Taal & Kultuer yn it ûnderwiis

Posted on

Provinsje wol mear learkrêften en dosinten mei foech Frysk

‘Jou Frysk omdatst joust om it Frysk!’ Provinsje Fryslân wol (takomstige) learkrêften en dosinten entûsjast meitsje foar it beheljen fan it foech Frysk. Dêrom is moandei 12 jannewaris de kampanje Jou Frysk, omdatst joust om it Frysk útein set. Deputearre Eke Folkerts: “Mei dizze kampanje meitsje wy de rûte dúdliker, tagonkliker en oantrekliker.”

Op grûn fan Taalplan Frysk 2030 en de Bestjoersôfspraak Fryske Taal en Kultuer (BFTK) 2024-2028 krijt it leargebiet Fryske taal en kultuer de kommende jierren in hieltyd gruttere rol yn it ûnderwiis. De provinsje hat de ambysje dat de wetlike kearndoelen op alle skoallen yn Fryslân yn it primer ûnderwiis en ûnderbou fan fuortset underwiis yn wurking steld binne. Dêrneist stribbet de provinsje dernei dat it Frysk ek yn de ûnderwiissektoaren dêr omhinne in sterk plak krijt, sadat der in trochgeande learline ûntstiet. Om dat te realisearjen binne der mear learkrêften en dosinten nedich mei it foech om Frysk dosearje te kinnen en meien.

Trije doelgroepen

De kampanje rjochtet him yn earste ynstânsje op de neikommende trije doelgroepen:
1. hafû – en twû-learlingen dy’t in learare-oplieding oerwage
2. pabû-studinten en begjinnende learkrêften primêr ûnderwiis
3. dosinten fuortset ûnderwiis en mbû

Mei de kampanje wol de provinsje harren stimulearje om it foech Frysk te heljen. Dat kin troch foltiid- en dieltiidopliedingen te folgjen of, as pabû-studint, in semester Frysk te folgjen. De opliedingen wurde oanbean op NHL Stenden Hegeskoalle en Ryksuniversiteit Grins.

Mear as de helte kiest Fryske Taal en Kultuer as eksamenfak

Dat der fan ‘e kant fan learlingen ynteresse yn Frysk as eksamenfak is, die al bliken op Piter Jelles Ynsicht. Dosint Debbie van Elden folge de oplieding Learaar Frysk, wêrnei’t de lokaasje de earste skoalle waard dy’t it Frysk eineksamen foar tmbû-basis en -kader oanbiede koe. Fan de 105 twaddejiers, keazen 62 learlingen Frysk as eksamenfak.

Wurkje mei de Fryske taal

Opdrachtjouwer foar de kampanje is de provinsje Fryslân. Neffens deputearre Eke Folkerts is de motivaasje om mei de Fryske taal te wurkjen grut: “Mar minsken witte somtiden net hokker mooglikheden der binne. Mei dizze kampanje meitsje wy de rûte dúdliker, tagonkliker en oantrekliker.”

It kampanjeboadskip is helder: Jou Frysk, omdatst joust om it Frysk. Kombinearje watst kenst mei watst kinst. Want de taal libbet, as ien him jout. De taal is der, no de leararen noch. Jousto de takomst taal? Jou Frysk!
Mear ynformaasje: www.joufrysk.frl.

Posted on

Nije kearndoelen Fryske taal en kultuer binne klear

Steatssekretaris fan OCW Koen Becking brocht op moandei in besite oan trijetalige basisskoalle ’t Holdersnêst op De Harkema. De wurkbesite stie yn it teken fan de aktualisaasje fan de kearndoelen Fryske taal en kultuer. Dy nije kearndoelen binne klear en sille begjin takom jier foar fêststelling oan Provinsjale Steaten foarlein wurde. ‘t Holdersnêst is ien fan de skoallen dy’t de kearndoelen test hat.

De steatssekretaris krige fan Cedin, dy’t fan de provinsje de opdracht krigen hat om de kearndoelen Frysk te aktualisearjen, in taljochting op it proses en de ynhâld fan de nije kearndoelen. Sa binne de kearndoelen Frysk foar it primêr ûnderwiis útwreide mei omtinken foar Fryske kultuer en kinne skoallen de kearndoelen Fryske taal en kultuer mei kearndoelen fan oare leargebieten ferbine.

Neffens direkteur Michiel Veenstra fan ‘t Holdersnêst biede de nije kearndoelen Fryske taal en kultuer skoallen in soad mooglikheden om it Frysk in stevich plak yn it ûnderwiis te jaan: “De nije kearndoelen Fryske taal en kultuer geane oer it learen en brûken fan de Fryske taal. Dêrnjonken hat kultuerbewustwêzen ek in plak krigen. Witte wa ast bist en wêr ast wei komst is wichtich om úteinlik doelen te berikken. Wy binne der wiis mei dat dit ûnderdiel is fan de nije kearndoelen.”

Deputearre Eke Folkerts sprekt fan in geweldige mylpeal: “Mei de nije kearndoelen krije alle bern yn Fryslân de kâns om meartalich op te groeien. Dat stipet de algemiene ûntwikkeling fan learlingen en soarget derfoar dat alle bern optimaal meidwaan kinne yn de twatalige Fryske mienskip.”

Foto; Provinsje Fryslân

Tiidpaad

De nije kearndoelen sille no earst foar goedkarring oan Provinsjale Steaten foarlein wurde en dêrnei oan de steatssekretaris. Steatssekretaris Koen Becking: “Geweldig dat ze hier in Fryslân volop aan de slag gaan met de nieuwe kerndoelen Friese taal en cultuur. Goed onderwijs begint met basisvaardigheden zoals lezen, schrijven en rekenen en met het inzetten daarvan in vakken als geschiedenis en biologie. Het nieuwe landelijke curriculum legt een stevige basis voor alle leerlingen, het maakt duidelijk wat ze moeten kennen en kunnen. En geeft leraren meer duidelijkheid over wat leerlingen echt moeten leren. Hoe ze dat precies doen, is aan de leraar en de school.”

Ferwachte wurdt dat de kearndoelen dan op 1 augustus 2026 fan krêft wurde. Skoallen út it primêr ûnderwiis en de ûnderbou fan it fuortset ûnderwiis kinne dan mei de start fan skoaljier 2026/2007 mei de nije kearndoelen oan ‘e slach. Yn it foar sille alle skoallen yn Fryslân op ferskate wizen oer de nije kearndoelen ynformearre wurde. De kearndoelen binne no al te finen op de webside www.kurrikulum.frl.

It stribjen is dat alle skoallen fan 2030 ôf mei de kearndoelen Fryske taal en kultuer wurkje. Ek foar it ymplemintearjen fan de aktualisearre kearndoelen fan alle oare leargebieten krije skoallen de tiid en romte, mei help fan it ministearje fan OCW, SLO en oare ûnderwiisorganisaasjes. Sjoch ek: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/toekomst-onderwijs/nieuws/2025/11/21/belangrijke-mijlpaal-in-herziening-curriculum-met-laatste-kerndoelen

Taalplan Frysk 2030

By it ymplemintearjen fan de nije kearndoelen Fryske taal en kultuer kinne skoallen fan Taalplan Frysk 2030 stipe krije. Op dy wize wurdt der wurke oan de doelstelling, fêstlein yn de BFTK 2024-2028, dat yn 2030 op alle skoallen yn Fryslân alle kearndoelen Fryske taal en kultuer ûnderdiel fan it ûnderwiisprogramma binne. Mear ynfo: www.taalplan.frl.    

Posted on

Inauguratie Dr. Mirjam Günther en Dr. Albert Walsweer

Het College van Bestuur van NHL Stenden Hogeschool nodigt u van harte uit voor de inauguratie van Dr. Mirjam Günther – van der Meij, lector Meertaligheid & Geletterdheid en Dr. Albert Walsweer, bijzonder lector Fryske Taal & Kultuer yn it ûnderwiis.

Onze moedertaal is onderdeel van onze identiteit, van onze cultuur en werkt als fundament om nieuwe taal te leren. Hoe zorgen we ervoor dat alle talen een plek krijgen in de klas? En hóe doen we dat? Met deze en andere aan de onderwijspraktijk gerelateerde vraagstukken houdt het lectoraat zich bezig. In een nieuwe termijn van vier jaar werken we samen met het team van onderzoekers verder aan de onderzoekslijnen inclusief meertalig onderwijs, dialogisch leren en geletterdheid.

Thema’s:

  • Het thema van de rede van Mirjam is: “Talen als verbindende kracht.”
  • Het thema van de rede van Albert is: “Fryske taal & kultuer yn betsjuttingsfol en dialogysk ûnderwiis” (inclusief een inleiding door de gedeputeerde mevrouw Eke Folkerts van de provincie Fryslân).

Welkom

U bent van harte welkom bij deze feestelijke gelegenheid.

  • Vrijdag 21 maart 2025
  • 14.00 – 17.30 uur
  • NHL Stenden Hogeschool Leeuwarden, Auditorium A2.11, Rengerslaan 8, 8917 DD Leeuwarden
  • U kunt zich inschrijven via dit formulier. Dit kan tot 7 maart.