Op woensdeg 18 maart fan 10.00-16.00 uur hout Bildts Aigene in ’e bibletheek fan St.-Anne de ‘Bildtse Boekemet.’
We rúmme naamlik ôns magasyn op! D’r binne ouwe, hèle ouwe, maar ok nije Bildtse boeken te koop met flinke kortings. Ja, jim hore ’t goed: flinke kortings! Wees d’r dus bij, want op=op!
Meskien sit d’r nag wat foor dij bij. Kom derom 18 maart na de bibletheek in St.-Anne.
De (nasjonale) boekewike is in feest foar jong en âld, want der is in boek foar elkenien. Mei it tema ‘Myn generaasje’ rôlet it CPNB de reade loper út foar elke generaasje. De boekewike 2026 giet oer boeken, ferhalen en taal dy’t sjen litte hoe’t generaasjes foarme wurde.
Ofsto no in boomer bist of zoomer, millennial, alfa of X: dyn generaasje is foaral in gefoel. Oer wa oftsto bist en by wa oftsto hearst. Dat generaasjegefoel groeit ast as tiener dyn eigen plakje sikest, yn ‘e wrâld en yn ‘e tiid. En reizget mei dy nei dyn pensjoen mei. Untdek it allegear yn dyn boekhannel.
Fansels is der de hiele perioade it tradysjonel boekewikegeskink by besteging fan € 17,50 ôf oan boeken. Dit jier is dat Piaggio fan nimmen minder as Hendrik Groen, ek yn in prachtige Fryske oersetting!
In Facet Klazienaveen hebt de kinder van groep 3 van de St. Henricusschoel op dinsdag 3 meert de Meertmaond Streektaolmaond officieel lösdaon. Sander Broersma, zanger van de Drentstaolige punkband Skroetbalg én inwoner van Klazienaveen, nam de eerste Wiesneus in ontvangst.
Renate Snoeijing (directeur Huus van de Taol) overhandigt Sander Broersma het eerste exemplaar van de Wiesneus. Foto: Huus van de Taol
Renate Snoeijing en Bert Rossing van het Huus van de Taol lazen de kinder veur oet het boek Tover-Tinus en de babbelbeesies van Sjoerd Visser dat ankommen vrijdag officieel prissenteerd wordt. Ok zungen ze met de klas het lied Max, schreven deur Martijje Lubbers en Marinus Scholten, oet de neie Wiesneus
Na het officiële gedielte verrasten de kinder de anwezigen deur het spontaan zingen van Heb jij mien zwien ok zien? van The Dutch Boys.
De Meertmaond Streektaolmaond is een jaorlijkse viering van de streektaol, met activiteiten en evenementen in hiel Drenthe.
Het Huus van de Taol organiseert in de Meertmaond-Streektaolmaond het veurleesproject. Zu’n 200 veurlezers bezuukt de basisschoelen in oeze provincie um an zoveul meugelijk kinder in het Drents veur te lezen. Alle kinder waor een veurlezer in de klas komp kriegt ok het tiedschrift Wiesneus.
De oplage van dit streektaaltiedschrift veur kinder van de basisschool is in 2026 veur Drenthe 25.000 stuks, maor het succes van de Wiesneus giet ok over de provinciegrenzen: in Grunning, de Stellingwarven, in de Achterhoek en op de Veluwe komp een Wiesneus in de eigen variant van het Nedersaksisch oet. Daormet komp de totale oplage op zowat 50.000 exemplaren.
Dit jaor hef de Wiesneus het thema Aoventuur. Op schoel kan Wiesneus gebroekt worden in de klas en anvuld worden met de lesbrief en de liedties op huusvandetaol.nl/wiesneus.
Het Huus van de Taol is de streektaolorganisatie die het Drents anfietert met as doel um het een taol te laoten weden waor de gebroekers wies met bint en die de niet-gebroekers waardeert.
It nasjonale Boekewikegeskink wurdt dit jier skreaun troch de bestsellerauteur fan de populêre deiboeken fan Hendrik Groen. Groen bleau mear as tsien jier anonym foar it grutte publyk. Skriuwer Peter de Smet stapt spesjaal foar de nasjonale Boekewike foar ien kear út de anonimiteit. ‘Piaggio’ fan Peter de Smet ferskynt as nasjonaal Boekewikegeskink ek yn it Frysk. De Fryske oersetting is makke troch Ytsje Steen-Buwalda.
Foarkant Piaggio – Hendrik Groen. Boekewinkgeskink 2026.
Peter de Smet oer it ferskinen fan it Boekewikegeskink yn it Frysk: “Piaggio in het Fries! Hindrik Grien is sa grutsk as in pau!” Yn 2018 waard foar it earst in Fryske oersetting fan it nasjonale Boekewikegeskink makke, en fanwege de suksesfolle ûntfangst waard dat in jierlikse tradysje. De oersetting fan ‘Piaggio’ fan Hendrik Groen is sadwaande alwer de njoggende Fryske oersetting fan it Boekewikegeskink.
Oer ‘Piaggio’: It libben laket Anton (61) alderminst ta: frou fuort, baan kwyt en in bemuoisuchtige heit dy’t him op ’e hûd sit. Ek Marieke (58) kin wol wat gelok brûke, want it is sukkeljen mei de leafde en in lestige dochter. As se elkoar foar it earst tsjinkomme op in feestje, helpe it tafal en in pear drankjes harren in ein op wei. Letterlik en yn it libben.
De nasjonale Boekewike wurdt dit jier holden fan 11 o/m 22 maart. By oanskaf fan € 17,50 oan boeken by jo boekhannel krije jo yn de Nasjonale Boekewike it Boekewikegeskink – yn it Nederlânsk óf yn it Frysk − der fergees by.
Boeken fan Fryslân is dé organisaasje foar de promoasje fan it Fryske boek. Boeken fan Fryslân set him yn foar de lês- en ferkeapbefoardering fan it Fryske boek. Sjoch op de webside fan Boeken fan Fryslân foar mear ynformaasje oer projekten en aktiviteiten fan Boeken fan Fryslân: www.boekenfanfryslan.frl.
Fan de dichtbondel Ien tel de ierde stil fan Arjan Hut is in twadde printinge ferskynd. De bondel, dy’t foar it earst útkaam yn 2023, waard skreaun yn de perioade dat Hut Wâlddichter wie fan de gemeente Achtkarspelen — in tiid fan coronalockdowns, mûlkapkes en jûnsklokken. By him thús oan de Delistrjitte, by Tresoar, yn ’e trein fan Ljouwert nei Bûtenpost, ûnderweis yn ’e bus nei Surhústerfean, op it Skriuwersarkje fan Rink van der Velde en op ’e camping yn De Pomp.
As in knipperjende tried rint it tema tiid troch Ien tel de ierde stil. Der is in winsk om de tiid te manipulearjen. “Wie it mar wer as froeger”, bromt in man op it terras. Op De Feanhoop rint in klok fiif minuten foar, krekt genôch foar in suver einleaze kuiertocht nei de dunen. In hovenier rint troch de dreamen fan in doarp. Yn ferkiezingstiid litte we de ierde los. Noch in heale minút om wat te sizzen oer in nije oarloch. Mar stoppet de tiid dan echt? Ek de tiid sels docht raar. Alde simmers wurde yn mânske skuorren bewarre. Nachts skynt de sinne en dy liket op in bijekoer. Yn it poldertsjuster lekt de Molkwei oer de terpen.
Ien tel de ierde stil is de sechsde dichtbondel fan Arjan Hut. Lêzers priizgje de krêftige byldspraak, de emosjonele djipgong en de ferrassende tagonklikheid.
De parse oer de bondel: ‘Yn in skitterende styl, dêr’t perspektyf en tiid oan ien tried wei ferspringe, observearret de dichter skerp’. (Albertina Soepboer, LC 06-09-2023)
Sûnt 2023 is Arjan Hut Dichter fan Fryslân. Yn dy rol set er him yn foar poëzij, ûnderwiis en literêre projekten yn ’e provinsje.
Twickel College, in middelbere skoalle yn Hengelo, is úteinset mei Twintske lessen. It Twickel College wol it Twintsk ta in folslein skoalfak meitsje en it taheakje oan it eineksamenprogramma. De Twintske lesmodule is makke troch de skoalle, ûnderwiiskundige Sanne Huizing en kabaretier Herman Finkers.
Sawol it Noardfrysk as it Liwwadders klinke op 21 febrewaris – de Ynternasjonale Memmetaaldei – yn Slieker Film, Ljouwert. Dy deis is de fertoaning fan de Noardfryske film Amrum mei in yntroduksje fan frisist Henk Wolfenoanslutend klinkt it startskot foar in taal- en keunstprojekt foar de promoasje fan it Liwwadders mei de presintaasje fan trije Liwwadder spesjaalbierkes fan Brouwerij Grutte Pier, dy’t ynspirearre binne op it boek Ik rúk al aardech naar de skep fan Ezra Efdé.
Mei Ynternasjonale Memmetaaldei op 21 febrewaris stean taaldiversiteit, memmetalen en meartaligens jierliks yn it sintsje. It is de tolfde kear dat it Europeesk Buro foar Lytse Talen (EBLT), it Mercator Europeesk Kennissintrum foar Meartaligens en Taallearen (ûnderdiel fan de Fryske Akademy) en Slieker Film – dit jier fersterke mei it Noordelijk Film Festival – op dy bysûndere dei films oer en mei taalminderheden presintearje.
Amrum
Op it ôfhandige Dútske waadeilân Amrum is yn de lêste wiken fan de oarloch yn april 1945 oan alles gebrek. De tolfjierrige Nanning moat as ‘man fan it hûs’ alles op alles sette om syn mem dy’t hast befalle sil, broerke, suske en syn muoike fan iten te foarsjen. Nettsjinsteande it lijen fielt it libben op it prachtige, winige eilân hast as in paradys. Mar as de frede lang om let oanbrekt, wrakselet Nanning mei de nazi-oertsjûgingen fan syn âlden, en de tsjinstanners op it eilân.
Amrum (reg. Fatih Akin) is in coming-of-age ferhaal dat bot yndruk makket. Aktrise Diane Kruger spilet yn de film dy’t ynspirearre is op de autobiografyske roman Amrum fan Hark Bohm.
It Noardfrysk is ien fan de Fryske talen en wurdt praat yn it noarden fan Dútslân, sawol op it fêstelân as op waadeilannen lykas Amrum. De film wurdt yntrodusearre troch Henk Wolf, taalkundige, frisist en hjoed-de-dei warber as wittenskiplik meiwurker foar it Sealterfrysk by de Oldenburgische Landschaft.
Liwwadder spesjaalbier en startpunt taal- en keunstprojekt
De lansearing fan dry ferskillende Liwwadder spesjaalbieren, brouwd in samenwerking met bierbrouwerij Grutte Pier, is ut startpunt fan un taal- en keunstprojekt foar de promoasy fan ut Liwwadders. Cambuur-trainer Henk de Jong, wethouwer Hein Kuiken en direkteur fan ut Historisch Centrum Leeuwarden (HCL) Meindert Seffinga, sille de earste eksemplaren in ontfangst nimme fan inisiatyfnimmer Ezra Efdé. De Liwwadder band Trio Ossekop, met Johan Juckers fan ut fòrmaleche Irish Stew, fersòrgt de múzyk, met Liwwadder klassikers (o.a. “Oudste stapper fan ’e stad”).
De namen fan ‘e spesjaalbieren binne baseard op spreekwoarden út ut yllustrearde spreekwoardeboek Ik rúk al aardech naar de skep (2024), fan un skrifke út 1998 waar oma Aartje Feikje (Attie) Efdé-van der Wal Liwwadder spreekwoarden en gesegden fastlêgde. Remco Efdé, yllustrator fan disse útgave, het nou oek de etiketten fan ‘e bieren ontworpen. Disse etiketten hewwe un QR-koade, dy’t by scannen een grôte gele knop opent waar mênsen hun eigen spreekwoarden in kenne senden op de website Liwwadder-spreekwoorden.nl. Disse website is in samenwerking met ut HCL en Cinnamon Interactive tot stand kommen.
De insendingen wurde metnomen in un projekt met Graffiti Platform Leeuwarden, waarbij ferskillende keunstenaars útnoadegd wurde om un spreekwoard te kieze en un eigen interpretaasy derfan te ferbeelde in muurskilderingen in ’e stad. Met dit projekt toane we de kreatife pòtênsy fan lokale taal, fertaald in un eigentidse fòrm.
Oer de organisaasjes
EBLT
It Europeesk Buro foar Lytse Talen (EBLT) is in koepelorganisaasje dy’t har sûnt 1984 ynset foar de promoasje en beskerming fan autochtoane minderheidstalen yn Nederlân. It EBLT hat mear as tweintich lidorganisaasjes, dy’t harren ynsette foar de posysje fan it Frysk, it Nedersaksysk, it Biltsk en it Papiamintsk.
Ik rúk al aardech naar de skep
Ik rúk al aardech naar de skep het syn oarsprong in un handgeskreven skrifke út 1998, waar oma Aartje Feikje (Attie) Efdé-van der Wal Liwwadder spreekwoarden en gesegden fastlêgde. Na her overlijden het kleinseun Ezra Efdé, met hulp fan de provînsy Fryslân en andere lokale òrganisasys, der un boekje fan maakt, met as doël haar werk en het Liwwadders te beware en te dele. Op 25 november 2024 is disse bundel fan Liwwadder spreekwoarden públiseard en is sinsdyn beskikber by bekende boekhandels in Liwwarden.
Mercator Europeesk Kennissintrum foar Meartaligens en Taallearen
It Mercator Europeesk Kennissintrum foar Meartaligens en Taallearen is ûnderdiel fan de Fryske Akademy en hat as missy it opdwaan, tapassen en it fersprieden kennis op it mêd fan meartaligens en taallearen op skoalle, thús en troch kultuerpartisipaasje. De fokus fan Mercator leit benammen op de regionale en minderheidstalen yn Europa.
Noordelijk Filmfestival
Het Noordelijk Film Festival is een vijfdaags filmfestival in Leeuwarden dat elk jaar plaatsvindt in november. Op het Noordelijk Filmfestival wordt in 2026 voor het vierde jaar op rij een selectie films gepresenteerd uit kleine taalgebieden van over de hele wereld, als onderdeel van de programmalijn Memmetaal.
Slieker Film
Slieker Film is hét filmhuis van Fryslân, gevestigd aan het Wilhelminaplein in het Fries Museum te Leeuwarden. We doen meer dan enkel films vertonen, we brengen met onze liefde voor film en cultuur ook mensen samen.
Wês wolkom
Op sneon 21 febrewaris begjint om 15:00 oere it filmprogramma yn Slieker Film, Wilhelminaplein 92, Ljouwert. Filmkaarten binne by Slieker te krijen. Oanslutend is der yn de foyer om 17:00 de iepenbier tagonklike presintaasje fan de Liwwadder spesjaalbierkes.
Op CBS De Frissel yn Feanwâlden is Linda de Haan tongersdei 29 jannewaris offisjeel ynstalleare as nije Berneboeke-ambassadeur. Sy krige út hannen fan foarlêskampioen Zorah Hofma de amtsketting fan it Berneboeke-ambassadeurskip oerlange. Linda de Haan nimt it wurk as Berneboeke-ambassadeur oer fan Tialda Hoogeveen, dy’t yn 2023 beneamd waard.
Linda de Haan krige út hannen fan foarlêskampioen Zorah Hofma de amtsketting fan it Berneboeke-ambassadeurskip oerlange Foto: Jacob van Essen.
Lêswille is gelok
Linda de Haan: “Dit ambassadeurskip fielt as in fanselssprekkende stap en komt op in prachtich momint yn myn karriêre. Alles wat ik de ôfrûne jierren sammele haw oan ûnderfining kin ik no ynsette, útbouwe en weromjaan oan de bern. Behalve op skoallen hoopje ik ek lêswille te fersprieden op plakken dêr’t lêzen en selsfertrouwen net altyd fanselssprekkend binne, want lêswille is ek de springplanke nei libbenslok.”
Linda de Haan (Burgum, 1976) is yllustrator en berneboekemakker. Yn 2000 ferskynde yn fjouwer talen tagelyk har earste printeboek ‘Kening & Kening’, dat se tegearre mei Stern Nijland makke. De Haan yllustrearre ferskate Fryske en Nederlânsktalige berneboeken en fersoarge û.o. yllustraasjes foar Tomke-boekjes en it tydskrift de Moanne. Har printeboek ‘Ik wol in bosk op ’e jierdei’, wêrfan’t sawol it ferhaal as de yllustraasjes fan har hân binne, waard selektearre foar de White Ravens en it stiet op ‘e shortlist fan de klimaatboekepriis. Koartlyn ferskynde har nijste berneboek ‘Wetter’, in printeboek op grut formaat.
Berneboeke-ambassadeur
Om ’e trije jier wurdt der in nije Berneboeke-ambassadeur beneamd, dy’t him of har ynset om lês- en boekewille te fersprieden. De Berneboeke-ambassadeur bringt dêrfoar berneboeken en Frysk lêzen en praten ûnder de oandacht fan it publyk en jout de promoasje fan it berneboek in werkenber gesicht.
De Berneboeke-ambassadeur is in projekt fan Boeken fan Fryslân. Sjoch op www.berneboekeambassadeur.frl foar mear ynformaasje oer it projekt, of om de Berneboeke-ambassadeur út te nûgjen foar in skoalbesite of in lêzing.
Op 27 jannewaris hat it projektteam fan Read with MEE (mei ûnder oaren partners Mercator Europeesk Kennissintrum foar Meartaligens en Taallearen en NHL Stenden Hegeskoalle) harren hânboek ‘Handbook-INC: Inclusive Multiliteracy Development in Early Childhood Education and Care’ lansearre. Dat hânboek is in samling fan ynformaasje en praktyske tips foar eltsenien dy’t, as âlder of beropsmjittich, behelle is by jonge meartalige bern.
Read with MEE hânboek
Iere taalûntwikkeling
It hânboek fertelt mear oer de iere taalûntwikkeling by bern, en yn it bysûnder hoe’t it sit as bern meartalich grutbrocht wurde. Ynformaasje en tips oer lêsfeardigens, foarlêze en ferhalen fertelle krije hjirby in soad oandacht. It hânboek hat in sterke wittenskiplike basis, mar is skreaun yn gewoane taal sûnder fakjargon om de teory sa tagonklik mooglik te meitsjen.
By de online lansearring wiene mear as 60 minsken oanwêzich út hiel Europa wei. Sprekkers fan NHL Stenden Hegeskoalle en Trinity College Dublin (IE) fertelden mear oer de ynhâld en ûntwikkeling fan it hânboek. Neist de teory en praktyske tips jout it hânboek ek praktykfoarbylden út ferskate Europeeske lannen wei om oaren te ynspirearjen. Sa wurde bygelyks de Fryske Berneboeke-ambassadeur en de Lês-mar-foar wiken yn it sintsje set.
Goed om te witten: De kommende tiid komme der ek oersettings fan it hânboek yn meardere talen, lykas it Frysk, Nederlânsk, Iersk, Baskysk en Spaansk!
Oer Read with MEE
It Erasmus+ projekt Read with Multilingual Early Education (Read with MEE) sil ynnovative tools en materiaal ûntwikkelje om de lêsfeardigens fan jonge meartalige bern (2-6 jier) te befoarderjen. It projekt spilet yn op in driuwende útdaging yn it ûnderwiis, omdat bern dy’t meartalich opgroeie faak ûngelikense ûnderwiiskânsen hawwe yn ferliking mei harren ientalige leeftydsgenoaten. Troch de ûntwikkeling fan thústalen fan bern te stypjen en te wurdearjen, rjochtet it Read with MEE projekt him op wichtige Europeeske prioriteiten, lykas ynklusy en diversiteit yn it ûnderwiis en it ferbetterjen fan de basisfeardichheden fan jonge bern.
By de Afûk is ferskynd: de dichtbondel ‘Spegelrinner’ fan dichter en berneboekeskriuwer Paul van Dijk. It is de twadde dichtbondel fan de Warkumer skriuwer. Foar syn earste bondel ‘Famke fan snie’ krige Van Dijk yn 2022 de Douwe Tammingapriis, de priis foar it bêste literêre debút. De dichtbondel ‘Spegelrinner’ giet oer de simmer en de see, oer it no, de takomst en it ferline. Yn de gedichten – dy’t ryk oan bylden binne, licht fan toan en hjir en dêr wat surrealistysk – siket de haadpersoan yn ’e spegel nei himsels.
De foarmjouwing fan de bondel is fersoarge troch Monique Vogelsang. Op it omslach binne twa skuon te sjen wêrfan’t de eigener ferdwûn is, wylst syn skaad noch even hingjen bliuwt. In byld dat goed past by de nijsgjirrige gedichten yn dizze bondel.
Paul van Dijk is dichter, skriuwer en yllustrator. Syn wurk lit in grut ferskaat sjen: hy makket ferhalen, yllustraasjes en teäter foar bern en skriuwt gedichten en muzyk foar folwoeksenen.
De muzikale presintaasje fan ‘Spegelrinner’ fynt plak by ‘Kultuer yn ’e Keamer’ yn maart 2026 (datum noch net bekend), in evenemint organisearre troch De Paupers wêrby’t yn Warkumer húskeamers muzyk, poëzy en teäter te sjen en te hearren wêze sil.
De dichtbondel is te keap by de Afûk, mar ek by oare boekhannels rûnom yn Fryslân, û.o. by de Bruna yn Balk, Boekhuis Stumpel yn Warkum en Boekhandel Muizelaar yn Koudum.