Lancering website Platform Nedersaksisch in de Meertmaond – Streektaolmaond

Nu de wereld een stuk kleiner is geworden door corona, waarderen we de omgeving om ons heen meer. Want hoe uniek is het dat noordoost Nederland niet alleen zijn eigen Nedersaksische streektalen heeft, maar ook zijn eigen cultuur, geschiedenis, gebruiken en mentaliteit? Daar moeten we zuinig op zijn en er nog meer mensen van laten genieten. Precies daarvoor is Platform Nedersaksisch opgericht: om te inspireren, te motiveren en te verbinden. De website www.nedersaksisch.com gaat 30 maart online.

Haal de Nedersaks in jezelf naar boven!

Van Groningen tot Twente en van Stellingwerf tot de Achterhoek: in het noorden en oosten van Nederland wordt een unieke taal gesproken: het Nedersaksisch. Elk gebied heeft zijn eigen varianten, denk aan het Gronings, Stellingwerfs, Drents, Twents, Sallands, Veluws en Achterhoeks. Maar niet alleen deze unieke zelfstandige taal verbindt het noorden en oosten van ons land. Er heerst ook een unieke cultuur, met een rijke geschiedenis. Het Nedersaksisch leeft in prachtige streektaalliedjes, door mooie historische gebouwen, in unieke landschappen en op festivals als de Zwarte Cross. In het Nedersaksische taalgebied heerst een mentaliteit van naoberschap en aanpakken, van omkijken naar elkaar en denken in mogelijkheden, niet in grenzen.

Initiatieven

Dat Nedersaksische gevoel, met zijn eigen taal en cultuur, is iets om trots op te zijn. Om te behouden, te stimuleren en uit te dragen. Daar zet Platform Nedersaksisch zich voor in. Als aanjager, inspirator en verbinder, op maatschappelijk en economisch vlak, binnen kunst en cultuur, onderwijs, de samenleving en het openbaar bestuur. Hier zijn al tal van voorbeelden van. Denk aan een kinderboek waarin de dieren tokken en tjilpen in het Drents, een gedichtenwedstrijd in het Nedersaksisch, een spotifylijst met Nedersaksische streektaalliedjes, de Waeke van het Achterhookse en Liemerse Book, een raadsvergadering die in het Stellingswerfs wordt gehouden en nog veel meer.
Nedersaksisch oergevoel

Op de nieuwe website vind je deze en nog veel meer informatie over het Nedersaksisch en de verschillende taalgebieden. Ook is het een plek waar je je kunt laten inspireren, netwerken, eigen Nedersaksische projecten kunt promoten, expertise op kunt vragen en de samenwerking kunt zoeken bij het ontplooien van nieuwe initiatieven die met het Nedersaksisch te maken hebben. Zo omarmen we samen het Nedersaksische oergevoel, dragen dat met trots uit en geven het een eigentijdse plek binnen de samenleving. Haal jij ook de Nedersaks in jezelf naar boven?

Huus van de Taol les digitaal veur

Meert is veur streektaolorganisatie Huus van de Taol altied de maond van veurlezen op de basisschoelen. Umdebij 150 vrijwilligers brengt dan een bezuuk an de basisschoelen um veur te lezen en het Drentstaolig kiendertiedschrift Wiesneus te bezörgen. Dat giet dit jaor aans: via youTube en  www.wiesneus.nl kunt meesters en juffen een Drents verhaal de klas in halen met een veurleesopnames in verschillende varianten Drents.

De Wiesneus, het tiedschrift veur basisschoolkiender van 4 tot 12,  hef dit jaor het thema In Beweging en wordt gewoon bezörgd deur de vrijwilligers. Het stiet boordevol verhalen, gedichten, liedties, spellegies, puzzels en een lekker recept. Wiesneus is een mooi veurbeeld van Nedersaksische samenwarking: ok kinder in Grunningen, Overiessel en de Achterhoek kriegt een Wiesneus in de eigen streektaol.

Bij het tiedschrift heurt een lesbrief  en een thema In Beweging op www.wiesneus.nl. Ok de liedties Stoplocht en 1234-Daogse staot daor.

En die bint er niet allèn in het Drents, maor ok in het Grunnings, Achterhoek en Twents.

Vief gratis webinars over het Drents

In de Meertmaond – streektaolmaond organiseert het Huus vief gratis webinars (online lezingen) over het Drents, umdat het nou nog aal niet meugelk is um weer op pad te gaon.

3 meertAchtergronden van het DrentsRenate Snoeijing
10 meertDrents deurgeven (opvoeding)Arja Olthof
17 meertInterview met schriefster Marga Kool Baukje Bloemert
24 meertDe vrogge Drentse schrieverijHenk Nijkeuter
31 meertBroescursus DrentsJan Hartlief

De webinars begunt um 19.30 uur en duurt umdebij een uur (inclusief vraogen/naopraoten).

Ie möt je wal even anmelden (anmelden kan bij elke webinar), zodaw je op de dag zölf een e-mail sturen kunt met daorin de link veur het webinar.

KERNDOELEN NEDERSAKSISCH

Plezier met het gebruik creëren, een positieve grondhouding ontwikkelen en actief bezig zijn met de woordenschat van je eigen vorm van het Nedersaksisch. Dit zijn in het kort een aantal belangrijke onderdelen uit de kerndoelen Nedersaksisch. Een mooie mijlpaal in de ontwikkeling van het curriculum Nedersaksisch.

Tijdens de eerste studiedag van Levende Talen Nedersaksisch, op 21 juni 2019, hebben de vertegenwoordigers van de diverse streektalen in het Nedersaksisch taalgebied samen gesproken over onderwijs in het Nedersaksisch. Hendrik Jan Bökkers is vervolgens aan de slag gegaan met de vormgeving van een curriculum. De eerste stap in dat proces is er nu:

1) De leerlingen ontwikkelen een positieve attitude ten opzichte van het gebruik van Nedersaksisch door henzelf en anderen. Continue reading “KERNDOELEN NEDERSAKSISCH”

Twa nije (betelle) striders foar it Nedersaksysk

Fia itnijs.frl

It Nedersaksysk hat der twa beropskrêften by. Der binne ferskate organisaasjes yn Nederlân dy’t opkomme foar dy erkende streektaal. Oars as it Frysk hat dy gjin standerttaal, mar bestiet er út in grut tal dialekten. Dy wurde praat yn in grut part fan Noard- en East-Nederlân. Yn Fryslân hearre it Stellingwerfsk en it dialekt fan eastlik Kollumerlân der ek by.

Continue reading “Twa nije (betelle) striders foar it Nedersaksysk”

Uniek boek voor Nederland: het Drents verkleinwoordenboek

Samensteller Abel Darwinkel heeft er jaren aan gewerkt

Het Huus van de Taol presenteert zaterdag 29 september 2018 het Drents verkleinwoordenboek. Een studie naar het systeem van Drentse verkleinwoordvorming. Het boek is samengesteld door Abel Darwinkel, die er in de afgelopen jaren uitgebreid onderzoek naar heeft gedaan. Nergens in Nederland is er eerder een verkleinwoordenboek voor een streektaal verschenen.

Voor iedereen die wel eens Drents gehoord heeft, is het meteen duidelijk: het Drents vormt verkleinwoorden door er ie achter te zetten. Woorden als ‘ballegie’, ‘bloempie’, ‘mannegie’, ‘vrouwgie’, ‘fietsie’, ‘koppie’, ‘schötteltie’ en ‘hoesie’ herkent iedereen meteen als Drents. Maar waarom zegt een Zuidwest-Drent ‘veugeltien’ en een Noord-Drent ‘vogelie’? Waar loopt de taalgrens tussen ‘schöttelie’ en ‘schötteltie? Wanneer gebruiken we ‘egie’ en wanneer ‘tie?’ Het komt allemaal aan de orde in dit Drentse verkleinwoordenboek dat door streektaalfunctionaris Abel Darwinkel is geschreven. Continue reading “Uniek boek voor Nederland: het Drents verkleinwoordenboek”

Cees Bijl ondertiekent namens GS het Minority Safepack

a2026f89d280329c069891e204646a61_XLFoto: Provincie Drenthe

Het College van Gedippeteerde Staten hef namens Cees Bijl zien haandtieken ezet onder het Minority Safepack. Het Minority Safepack is een petitie um in Europa aandacht te vraogen veur minderheden en minderheidstalen, zoas het Drents.Cees Bijl zeg hierover: In het cultuurbeleid van de provincie Drenthe heeft streektaal en de bevordering van het Drents bijvoorbeeld een belangrijke plek. Dat geldt niet voor minderheidstalen in Europees beleid. Wij tonen ons daarom solidair en sluiten ons aan bij de oproep om de petitie te tekenen.
Het Minority Safepack is een burgerinitiatief van de Federal Union of European Nationalities. Het doel is um alle vieftig miljoen mensen die as een minderheidstaal praot te bescharmen en te steunen.As der genog handtiekeningen wordt verzameld, wordt het onderwerp op de agenda bij de Europese Commissie ezet.De initiatiefnemers hoopt uuteindelijk op een Europees beleid veur bijveurbeeld onderwies, cultuur en media um taalkundige en culturele verscheidenheid in Europa te bevordern. Het initiatief mut minstens ien miljoen ondertiekenaars hebben om geldig te wezen.In Nederland lig die drempel op 19.500. Wi’j de petitie ok ondertieken? Veur meer informatie kuj kieken op www.minority-safepack.eu

KUNSTROET met EXPOSITIE

Een regionaal literair tijdschrift dat vijfendertig jaar bestaat, daarvan zijn er niet veel. Misschien zelfs is het Drents Letterkundig Tiedschrift Roet wel het enige. Dat is een speciale feestelijke uitgave waard. Een fantastische manier om te laten zien dat het blad nog springlevend is, en de redactie altijd in is voor nieuwe ideeën, is de zomereditie van het blad, dit keer een KunstRoet.

Voor deze kleurige editie van het deels in de streektaal en deels in het Nederlands geschreven tijdschrift maakten gerenommeerde (Drentse) schrijvers een gedicht of kort verhaal naar aanleiding van hun favoriete kunstwerk. En het laat zich raden dat dat mooie resultaten kan hebben.
Schrijvers die al vanaf het begin bij het tijdschrift betrokken zijn, zoals Marga Kool en Martin Koster, doen mee, net als schrijvers die nog niet zo heel lang publiceren, zoals Tieme Woldman. Er is figuratieve kunst van Gerard van de Weerd en Flip van Hoogdalem, maar ook abstract werk. En er zijn schrijvers die naast het schrijven ook de beeldende kunst beoefenen, zoals Klaas Koops of John Vorenkamp. Het light verse collectief maakte een voorproefje voor hun bundel over kunst in de openbare ruimte en een aantal schrijvers dook in de kelder van een galerie om daar een nieuw kunstwerk op te sporen. Continue reading “KUNSTROET met EXPOSITIE”

Drentse Openluchtspeulen speult dizze zomer volop!

Zoas elke zomer kuj ok dit jaor weer naor diverse Openluchtspeulen. Wij hebt de veurstellings even op een rijgie ezet zodaj kieken kunt wel Drents toneelspel aj bezuken gaot. Veul plezier alvast … èn mooi weer ewenst vanzelf!

Stichting Openluchtspel Havelte speult Hielemaol Hoteldebotel
(Hotel te koop door Henk Roede, vertaald in dialect door Ben ten Velde )
Wordt opevoerd: 15 en 17 juli, 9, 12, 15, 19, 22, 26 en 28 augustus

Het echtpaar Bovendijk hef een klein hotellegie. Het hotel stiet al een poosie te koop en eindelijk hef zich dan een koper emeld. Der mut vanzelf een goeie indruk op de koper emaakt worden, maar de ofeglopen jaoren is der niet barre veul an ’t hotel gebeurd en het personeel is eigenlijk ok niet zo goed in de taken die as zij doen mut. De vraog is of de koop wel deurgiet en ja, wat is de koper eigenlijk van plan mit het pand? Continue reading “Drentse Openluchtspeulen speult dizze zomer volop!”