Omrop Fryslân komt mei in nij lûd op de radio

Fjouwer folslein nije en diels fernijde programma’s, oanpaste tiden en oare presintatoaren op oare mominten: Omrop Fryslân komt oer goed twa wiken, op moandei 31 maaie, mei in nije radioprogrammearring op wurkdagen.

Bêst beharke stjoerder

Omrop Fryslân heart al jierren by de bêst beharke stjoerders fan Fryslân. “It oantal radiostjoerders is de lêste jierren fansels wol bot tanommen,” seit Ingrid Spijkers. “Mar tagelyk sjogge wy dat der net ien stjoerder is dy’t alle dagen safolle Friezen berikt as Omrop Fryslân. Troch no te kommen mei in frisse en prikkeljende nije programmearring ferwachtsje wy dat wy ús merkoandiel ek stadichoan wer groeie sil.”

Nije jingles en nije slogan

Omrop Fryslân klinkt mei yngong fan 31 maaie ek letterlik nij: tagelyk mei de nije programmearring wurdt in hiel nij pakket oan jingles en tunes yn gebrûk nommen, mei ek in nije slogan: “Alles wat der spilet”.

“Dat is yn in pear wurden wat Omrop Fryslân radio dwaan wol”, ferklearret Ingrid Spijkers. “Breed hearre litte wat der spilet yn Fryslân, nijs, sport, kultuer, polityk, eftergrûnen én dat ôfwikselje mei noflike muzyk. En dêrby is eltsenien wolkom, fan jong oant âld. Wês wolkom, ofwol sa’t in protte Friezen by de doar sizze: Kom (mar) fierder!”

Plombrief fan Ried fan de Fryske Beweging foar taalbelied gemeente Achtkarspelen

De Ried fan de Fryske Beweging stjoert geregeld Plombrieven nei persoanen of ynstânsjes dy’t it Frysk brûke. Op 18 maaie krige de gemeente Achtkarspelen in ‘plom’ fan de Ried, om’t de gemeente Achtkarspelen inkele kearen sjen litten hoe’t in gemeente Frysk taalbelied yn ‘e praktyk stal jaan kin. De Ried fan de Fryske Beweging, dy’t him ynset foar it Frysk, stelt dat tige op priis.

Wêrom in plom?
Yn in protte gemeenten bliuwt Frysk taalbelied beheind ta moaie wurden foar de Bühne, sûnder de praktyske ynfolling dy’t derby heart. Mei in ynspirearjend taalbelied en troch it brûken fan it Frysk op ferskate gemeentlike nivo’s te stimulearjen en sichtber te meitsjen, lit Achtkarspelen sjen dat it ek oars kin.

Frysk foar ynboargering
Mei twa resinte aksjes makke de gemeente dúdlik dat it him tinken is mei it yn praktyk bringen fan Frysk taalbelied. Sa waard yn de ried in moasje fan de FNP oannommen om it regear yn De Haach te freegjen ryksjild ta te kennen foar de ynboargering fan statushâlders. “Trochdat ynwenners fan in plattelânsgemeente as Achtkarspelen foar it grutste part Fysktalich binne, merke wy dat it ferstean fan it Frysk in mearwearde hat foar in flotte yntegraasje en partisipaasje fan asylsikers binnen de mienskip”, skreau boargemaster Oebele Brouwer yn in brief oan minister Koolmees fan Sosjale Saken en Wurkgelegenheid. It ministearje liet lykwols witte, dat soks net de bedoeling is omdat it learen fan it Frysk bûten de rikwiidte fan de nije Wet Ynboargering leit. De Ried fan de Fryske Beweging fynt it tige te priizgjen dat de gemeente op dizze wize de yntegraasje fan statushâders befoarderje woe en sa ek rjocht dwaan woe oan it wichtige plak fan it Frysk yn de mienskip.

Sichtber Frysk
De oare positive aksje oangeande it Frysk dêr’t Achtkarspelen okkerdeis mei yn it nijs kaam wie it pleatsen fan Frysktalige buorden by it gemeentehûs yn Bûtenpost. Besikers wurde yn it Frysk wolkom hjitten op buorden by de publyks- en personielsyngong. Ek wurdt it Frysk binnen de gemeente foar it grutte publyk sichtber makke mei Fryske gedichten op buorden by fytsrûtes del.

Cornelis van der Wal nei it ynternasjonale poëzijfestival Transpoesie

Foar de alfde kear wurdt yn Septimber yn Brussel it Transpoesie Poëzijfestival organisearre. Nei Janneke Spoelstra (2018), Elmar Kuiper (2019) en Nyk de Vries (2020) sil Fryslân dit jier fertsjintwurdige wurde troch Cornelis van der Wal. Hy sil op 26 septimber in optreden fersoargje, op de Europeeske Dei fan ’e Talen.

In sjuery besteande út Alex Riemersma (adviseur taalbelied by de Provinsje Fryslân en lektor oan NHL Stenden), Janneke Spoelstra (Fryske Akademy) en Ammerins Moss-de Boer (It Skriuwersboun) hawwe út seis opjeften de dichter Cornelis van der Wal keazen mei syn gedicht ‘Snie is in died fan ferset’. Syn ynstjoering waard troch de sjuery typearre as in melodieus gedicht dat it tema op aktuele wize byldzjend ta utering bringt troch it iensume, kâlde mar ek needsaaklike fan ferset en protest mei wurden te beskriuwen dy’t alle sintugen op skerp sette, en dat by elke lêzing wer wat nijs jout om oer nei te tinken.

Cornelis van der Wal (Ljouwert, 28 jannewaris 1956) is in Frysk skriuwer en dichter. Hy publisearre sân dichtbondels. Mei syn earste bondel In nêst jonge magneten wûn hy yn 1993 de Fedde Schurerpriis. Yn 2019 waarden oersettingen fan seis fan syn gedichten yn it renommearre Deenske tydskrift Hvedekorn publisearre.

Cornelis van der Wal

BabelAR: in meartalige game foar elke klasse

De game BabelAR wurdt hjoed lansearre troch it Erasmus+ projekt VirtuLApp, dat Mercator Europeesk Kennissintrum foar Meartaligens en Taallearen koördinearret. It doel fan BabelAR is om learlingen de wearde fan harren (thús)talen sjen te litten en om harren taalkennis te aktivearjen. Fierder makket it learkrêften bewuster fan meartaligens yn de klasse en fan de wearde fan meartalich ûnderwiis. Yn de kommende wiken nûget VirtuLApp skoallen en learkrêften út om de game del te laden en te spyljen yn de #BabelARchallenge. 

Mear ynformaasje oer BabelAR en de #BabelARchallenge is te finen www.virtulapp.eu

Game

De game BabelAR is it nijste ynstrumint ûntwikkele troch VirtuLApp (Virtual Language App). BabeLAR is makke foar bern tusken de 7 en 12 jier âld, en is fergees te ferkrijen op tastellen mei iOS of Android. Yn de Augmented Reality (AR) game sille learlingen mei-inoar wurkje. Se hawwe harren taal/talen en taalkennis nedich om it wêzentsje Babel te helpen, dat spitigernôch al syn taalkennis kwyt rekke is. Standert-, minderheids- migrante- en kurrikulumtalen binne ferwurke yn de game, dy’t spile wurde kin mei fjirtjin talen, ek it Nederlânsk en it Frysk. Babel nimt net allinne de learlingen mei op in tale-aventoer, mar ek nei trije wrâlden yn Augmented Reality. Yn ien sa’n wrâld rint in swarm bisten oer de flier fan it klasselokaal. Learlingen dy’t de game al spile hawwe wiene tige entûsjast.

#BabelARchallenge

Der is mear om entûsjast oer te wêzen, want VirtuLApp nûget skoallen en learkrêften út om mei te dwaan oan de #BabelARchallenge. De earste 25 dielnimmers ûntfange in presintsje en de winner fan de #BabelARchallenge kriget in kadobon fan €150. Om diel te nimmen sille learkrêften in orizjinele en kreative fideo meitsje fan harren sels en harren learlingen dy’t de game BabelAR spylje. De #BabelARchallenge hat plak oant en mei 5 maaie. 

VirtuLApp

VirtuLApp in trijejierrich projekt yn it troch de Europeeske Uny betelle Erasmus+ programma en wurdt koördinearre troch Mercator Europeesk Kennissintrum, dat ûnderbrocht is by de Fryske Akademy. Projektpartners binne ATiT (België), LUCA School of Arts (België), Trinity College Dublin (Ierlân) en Universidad del País Vasco/Euskal Herriko Unibertsitatea (Spanje).

De provinsje Fryslân wol mear gearwurkje oan de sichtberens fan it Frysk

De provinsje Fryslân wol mear gearwurkje oan de sichtberens fan it Frysk, by foarkar yn oparbeidzjen mei it Ryk. As it oan deputearre en taalskipper Sietske Poepjes leit sil it Ryk yn Fryslân gjin ientalich Nederlânsktalige publykskampanjes mear fiere: “Utgongspunt dêrby is twataligens. Frysk én Nederlânsk, sûnder dat de iene taal de oare oerhearsket. Wy hawwe twa Rykstalen en dêr mei it Ryk ek wol wat foar oer hawwe.”

Lês fierder op Omrop Fryslân

Ferskate organisaasjes fiere Ynternasjonale Memmetaledei

Op snein 21 febrewaris hawwe ferskate organisaasjes omtinken jûn oan de Ynternasjonale Memmetaledei.

Nije direkteur fan de Stichting Stellingwarver Schrieversronte Abel Darwinkel wie te gast by Buro de Vries, by Omrop Fryslân.

Harkje it fraachpetear hjir werom


Henk Wolf stie de NDR yn Hallo Niedersachsen te wurd oer it Seelterfrysk.

Sjoch de fideo hjir werom.


De Afûk sammele foto’s fan Frysk op ‘e dyk mei de #Frysksichtber

Sjoch hjir de ynstjoerings foar #Frysksichtber

Ynternasjonale Memmetaledei 2021

It is hjoed 21 febrewaris, dat wy fiere fansels Ynternasjonale Memmetaledei!

Dat dogge wy graach mei in kompilaasjefideo fan sprutsen tradysjes fan it Baskysk, Friulysk, Katalaansk, Sweedsk, Hongaarsk, Frysk en Iersk sjen. Dy fideo fan it NPLD, Network to Promote Linguistic Diversity is hjir te sjen. Spitigernôch is ús ynstjoering fan Dichter fan Fryslân Nyk de Vries net opnommen yn dy kompilaasje. Wy nûgje elkenien dêrom ek út te harkjen en sjen nei de Vries syn gedicht ‘Anne en Arie’.

Sûnt 2000 wurdt de Ynternasjonale Memmetaledei fierd om beide it ferskaat oan taal en kultuer en meartaligens te befoarderjen.

Afûk siket foto’s foar #FryskSichtber

Op 21 febrewaris is it Ynternasjonale Memmetaaldei. Dizze dei is op inisjatyf fan Unesco yn it libben roppen en bestiet dit jier 20 jier. Om dat te fieren hat de Afûk in spesjale aksje betocht dy’t ekstra omtinken jout oan de sichtberheid fan ús memmetaal, it Frysk. En elk kin fansels meidwaan.

De Afûk/Praat Mar Frysk wol safolle mooglik foto’s hawwe fan besteande én nije plakken dêr’t it Frysk sichtber is yn de iepenbiere romte. Tink dêrby oan buordsjes yn de tún, nammen op gevels, wurden op in muorre, teksten op buskes, reklamebuorden, strjitnammen en gean sa mar troch. De Afûk dielt dy foto’s graach mei de rêst fan ‘e wrâld om mei ús allen it #Frysk sichtber te meitsjen!

Fan 21 o/m mei 28 febrewaris dielt de Afûk de ynstjoeringen op harren sosjale mediakanalen. Sa meitsje sy it Frysk ek online mear sichtber. De eigen foto’s kinne ek direkt dield wurde mei de hashtag #FryskSichtber. Under de moaiste ynstjoeringen ferlottet de Afûk in PraatmarFrysk-pakket.

Sjoer dyn foto’s nei: Fryskopedyk@gmail.com, jou dêrby dyn namme en lokaasje fan de foto troch.  #FryskSichtber